FSO Maraton 125. Następca motocykla WSK i stracona szansa polskiej motoryzacji? Zdjęcia, opinie, dane techniczne, informacje

Poznajcie historię polskiego motocykla, który miał być szansą dla polskiej motoryzacji. Przed Wami FSO Maraton 125

W skrócie
  • Motocykl FSO Maraton 125 miał zastąpić wysłużone i przestarzałe motocykle WSK. Do rozpoczęcia produkcji brakowało naprawdę niewiele.
  • FSO Maraton miał być produkowany w fabryce w Ciechanowie. Niestety nie doczekaliśmy się rozpoczęcia produkcji.
  • Osoby, które miały przyjemność widzieć w akcji lub nawet jechać prototypowym egzemplarzem wskazywały na niską jakoś wykonania i ogromne problemy z ramą motocykla.
  • Więcej niesamowitych historii motocyklowych znajdziesz na naszej stronie, jednoślad.pl!

Czy wiedzieliście, że w latach 90-tych byliśmy o włos od rozpoczęcia produkcji nowego, polskiego motocykla? Myślę, że każdy Polak słyszał o zakładach FSO, jednak już nie każdy jest świadomy, że Fabryka Samochodów Osobowych z Żerania nosiła się z wprowadzeniem do produkcji motocykla terenowego. Lekkiego jednośladu o wdzięcznej nazwie FSO Maraton.

Dzisiaj mało kto pamięta, że w latach 60-tych, Polska była jednym z największych producentów motocykli w Europie. Przemysł motoryzacyjny kwitł, chociaż raczej powinniśmy unikać słowa „rozwój”. Modernizacje raczej odbywały się drogą ewolucji, a nie rewolucji, a zakłady WFM, SHL, SFM, czy WSK były najczęściej do wdrażania zmian wynikających z dostępności materiału czy samej jakości materiału. Tak czy inaczej produkowaliśmy rocznie ponad 200 tysięcy motocykli, co stawiało nas w europejskiej czołówce.

FSO Maraton 125: prototypy polskich motocykli

Dzisiaj brzmi to nieco śmiesznie, a nawet niewiarygodnie, jednak musimy pamiętać, że w latach 60-tych Polska nadal odradzała się po zawieruchach wojennych, a ludzie po prostu musieli czymś jeździć. Średnia cena samochodu była około 10-krotnie wyższa niż zakupu polskiego motocykla. To sprawiło, że na archaiczne i niezbyt dobrze wykonane motocykle był spory popyt. Szybko jednak okazało się, że polski przemysł motoryzacyjny był po prostu kolosem na glinianych nogach. W roku 1985 było już po sprawie. Z taśm produkcyjnych zjechała ostatnia WSK i od tamtej pory produkcja motocykli w Polsce była martwa.

WSK 175 Kobuz
Zanim do produkcji wszedł motocykl FSO Maraton 125, dzięki motocyklom WSK byliśmy europejską potęgą.

Owszem, produkowaliśmy jeszcze przez jakiś czas motorowery, ale i one były archaiczne i przestarzałe. Wyjątkiem na tym polu był Junak (produkowany w latach 1956-1965), który w momencie opracowywania konstrukcji nie ustępował pola konkurentom zza granicy. Niestety od momentu zaprojektowania, do momentu wdrożenia motocykla do produkcji minęła wieczność – w momencie rozpoczęcia produkcji motocykl był przestarzały i nie miał szans w starciu z konkurencją z zachodu. Warto jednak na obronę naszych jednośladów wspomnieć o jednej bardzo istotnej sprawie: do tej pory wszystkie powojenne polskie motocykle powstawały w 100% w oparciu o podzespoły produkowane w naszych kraju.

REKLAMA

Zontes U1 125: Poczuj wszechstronność i moc

Poznaj nowy Zontes U1 125 z najbogatszym wyposażeniem w klasie. Odkryj moc systemu oświetlenia full LED. Poczuj osiągi silnika 14.6 KM. Doceń niesamowitą wszechstronność. Przyjrzyj się z bliska każdemu detalowi.

Wyjątkiem od tej reguły mógł być Sokół 125 RT, który był po prostu uproszczoną kopią motocykla DKW 125RT. Plany konstrukcyjne przejęliśmy w ramach reparacji wojennych. Tutaj trzeba jednak wspomnieć, że motocykl produkowany był w Polsce.

Bądź zawsze na bieżąco dzięki Jednoślad.pl News

FSO Maraton 125. Najważniejsze informacje:

  1. Motocykl FSO Maraton 125 był owocem starań Włodzimierza Gąsiorka oraz konstruktora Włodzimierza Kwasa.
  2. Model przedprototypowy motocykla FSO Maraton 125 zaprezentowano w roku 1995. W ciągu kolejnych miesięcy miało powstać 7 motocykli prototypowych.
  3. Wdrożenie motocykla do seryjnej produkcji planowano na rok 1996.
  4. W ramie motocykla znajdował się silnik motocykla Suzuki GN 125.
  5. Motocykl FSO miał powstać w trzech wersjach nadwozia: maratońskiej (M), ednuro (E) oraz sportowej (S).

Co ma WFM i WSK do Kawasaki i FSO?

Tak naprawdę cały ambaras związany z powstaniem projektu FS Maraton związany jest niejako z dwoma ikonicznymi postaciami w świecie polskiego motocyklizmu. Zacznijmy od Pana Włodzimierza Gąsiorka, który namieszał na tym polu naprawdę sporo (za co należy mu się dozgonny szacunek). Motocyklista, początkowo tylko pasjonat, dzięki ogromnej pasji do motocykli najpierw stał się kierowcą testowym WFM, potem zawodnikiem, trenerem, a wreszcie nawet dyrektorem Stołecznego Klubu Motorowergo. Tutaj tak naprawdę zaczyna się  historia właściwa. Dzięki swojej pozycji, nasz bohater miał okazję odwiedzić Japonię i zapoznać się z procesem technologicznym motocykli Kawasaki. Obrotny Gąsiorek zainicjował nawet próbę rozpoczęcia produkcji motocykli Kawasaki w Polsce – niestety rozmowy na linii Kawasaki – WSK Świdnik spaliły na panewce.

Tutaj zaczyna się historia Maratona 125. Niestety w sieci możemy znaleźć wiele sprzecznych ze sobą informacji na temat powstania tego motocykla, dlatego drogą dedukcji i poszukiwania potwierdzenia w innych przekazach prezentujemy najbardziej prawdopodobną – jeśli czytasz ten artykuł i masz pewność, że było inaczej daj nam znać – chętnie rozwiniemy naszą myśl lub sprostujemy.

Wszelkie rozmowy z Kawasaki i ewentualnym rozpoczęcie produkcji musiały zostać poparte odpowiednimi badaniami. Tutaj pojawia się postać Włodzimierza Kwasa. Gąsiorek i Kwas przeprowadzili badania rynkowe za pomocą tygodnika Auto Moto Sport, na które odpowiedziały… 243 osoby:

  1. 68% ankietowanych określiło, że ma to być motocykl szosowo-terenowy o pojemności 125 ccm w cenie do 40 mln zł.
  2. 12% uważało, że powinien to być motocykl o pojemności 350ccm ale nie droższy niż 50 mln zł.
  3. 8% uważało, że powinien mieć pojemność 600 ccm , prędkość max 200km/h i cenę 50-70mln zł.
  4. 4% uważało, że cena powinna wynosić 15-20mln bez względu na pojemność silnika.
  5. 4% uważało, że powinien to być motocykl z silnikiem JAWY 350 bo tani i łatwo dostępny
  6. 4% ankietowanych to ci, których propozycje były nierealne pod względem finansowym i wykonawczym np. motocykl o pojemności 600-800ccm za 30mln zł

To jednak nie wszystko. Powyższa ankieta jest nielicznym dowodem starań Gąsiorka na rozpoczęcie produkcji motocykla w Polsce. Oprócz powyższej ankiety bazowano również na materiałach przygotowanych przez Nichimen Corporation oraz Mitswi Corporation. 

Entuzjastów polskich motocykli jednak to nie zniechęciło. W 30-lecie likwidacji produkcji WFM-ek na ul. Mińskiej urządzili swojego rodzaju happening. Przypadł on do gustu dyrektorom FSO. Fabryka zobowiązała się zainwestować w opracowanie projektów i budowę prototypów. Decyzję podjęto w marcu 1994, a już w maju był gotowy projekt, zaczęły się rozmowy na temat produkcji części, kooperantów itp.

-czytamy w artykule „FSO na dwóch kołach” autorstwa Henryka Jasiaka, publikacja: Auto Moto Sport.

Maraton miał być wszędołazem, a więc pojazdem, który miał sobie poradzić w mieście, na trasie, jak i w ciężkim terenie. Dzisiaj motocykle tej klasy przynależą do klasy adventure. Pole do popisu było ogromne, gdyż w tamtych czasach brakowało w Polsce taniego, lekkiego motocykla terenowego. Przez wszystkie lata produkcji najbardziej terenowym jednośladem była WSK Sport, ale co tu dużo gadać: ze współczesnością lat 90-tych WSK miała niewiele wspólnego.

FSO Maraton. Polski motocykli, który miał zawojować świat

Zaczęto planowanie. Do opracowania konceptu zaproszono nawet Włodzimierza Kwasa, wieloletniego redaktora oraz redaktora naczelnego magazynu Motocykl oraz przede wszystkim konstruktora oraz zawodnika trialowego i motocrosowego. W opracowanie konceptu zaangażowany był również  i przede wszystkim Włodzimierz Gąsiorek, równie legendarna postać. Zaplecze merytoryczne było ogromne. Aby ciąć koszty i usprawnić proces produkcji porzucono koncept stworzenia własnego silnika. Serce motocykla zostało przeszczepione z Suzuki GN 125, była to jednostka niezawodna i dosyć mocna. Cóż, w tamtych czasach pewnie nie jeden specjalista patrzył na ten ruch z przymrużeniem oka, ale jeśli spojrzelibyśmy obiektywnie na rodzimy dorobek konstrukcyjny, to raczej nie mieliśmy powodów do dum – był to jedyny rozsądny ruch.

FSO Maraton 125. Polski motocykl prototypowy

Owszem Junaki, WSKi, SHLki czy WFMki sprawdzały się znakomicie w swoich czasach, ale był z nimi jeden zasadniczy problem: były przestarzałe. Konstrukcja nowej jednostki była obarczona sporym ryzykiem, ponieważ zawsze istniała możliwość błędów konstrukcyjnych, z którymi musieliby się później zmagać inżynierowie. Wprowadzenie poprawek na etapie produkcji jest skomplikowanym procesem, w związku z tym postanowiono zakupić silnik dopracowany, bardzo mocny (14 KM). Ta strategia w praktyce miała okazać się również dużo tańsza co miałoby znaczący wpływ na cenę motocykla. Zresztą już wtedy miały miejsce kooperacje z innymi producentami wśród największych producentów motocykli na świecie. Wystarczy wspomnieć markę BMW, która kupowała silniki od austriackiego producenta, firmy Rotax.

FSO Maraton 125. Ciekawostki:

Zanim rozpoczęto prace nad motocyklem FSO Maraton 125, analizowano konstrukcje największych światowych producentów:

Aprilia (AF 1 Sport Pro, RS 125 Extrema, Red Rose 125), Cagiva (125 Mito II, Super City,125 W8), Suzuki (DR 125S, RM 125 P), Yamaha (SR 125, TZR 125, TDR 125), Kawasaki (KX 125), KTM (125 SX), Honda (CR125 R),

FSO Maraton 125. Motocykl, który miał powstać naprawdę

FSO Maraton w przeciwieństwie do innych polskich prototypów, które do dzisiaj co jakiś czas wypływają do mediów nie był mokrym snem konstruktora. Do wprowadzenia czterosuwowej 125-tki brakowało naprawdę niewiele, czego potwierdzeniem jest zaprezentowanie premierowej sztuki na poznańskich targach motoryzacyjnych w 1995 roku. Wybrano nawet miejsce produkcji: motocykle miały być produkowane w zakładach w Ciechanowie. Osoby odpowiedzialne za projekt wspominały, że nowy motocykl będzie przygotowany w trzech wersjach nadwozia: szosowo-maratońskiej (wersja ze zdjęcia poniżej), terenowej oraz typowo sportowej.

Nowy motocykl będzie się składał częściowo z zespołów importowanych: silnik, przednie zawieszenie, amortyzatory. W tej chwili rozpatruje się oferty trzech firm z Japonii i Korei Płd. na dostawę tych elementów, a następnie części zamiennych, które są dość drogie, szczególnie jeśli zawrze się kontrakt z monopolistą. Wszystkie inne zespoły i części będą produkcji polskiej.

-czytamy dalej we wcześniej wspomnianym artykule.

 

FSO Maraton 125. Polski motocykl prototypowy

W ramie Maratona znalazł się czterosuwowy silnik jednocylindrowy o pojemności 125 cm3, zasilany gaźnikiem i dysponujący mocą 14 KM. Układ korbowy sprzęgnięty był z 5 biegową skrzynią biegów, a napęd na tylne koło przekazywany był przez mokre sprzęgło oraz klasyczny łańcuch. Motocykl posiadał rozrusznik. Jednostka napędowa znajdowała się w stalowej ramie kołyskowej. Całość ważyła około 90 kilogramów. Zapowiadało się naprawdę nieźle, niestety olbrzymi projekt zakończył się po wyprodukowaniu jednej sztuki, którą zaprezentowano na poznańskich targach motoryzacyjnych.

Przeczytaj również:

Sokół 1000 CWS M111 (1934–1939): prawdziwie polski motocykl. Historia, dane techniczne, ciekawostki, informacje, zdjęcia

Sprawa nowego, polskiego motocykla jest o tyle dziwna, że jeszcze w trakcie targów motocyklowych mówiono o tym, że prezentowany motocykl jest pojazdem przed prototypowym. Włodzimierz Gąsiąrek w wywiadzie przeprowadzonym przez magazyn „pełnym gazem” zapewniał, że niebawem po targach powstanie siedem motocykli prototypowych, które będą testowane pod kątem wytrzymałości i ewentualnych wad projektowych. Dopiero po solidnym przetestowaniu FSO wraz z konstruktorami wystąpią o homologację i wprowadzenie motocykla do produkcji. Pomysłodawca wyraził nadzieję, na wdrożenie motocykla do seryjnej produkcji jeszcze przed kolejnymi poznańskimi targami motocyklowymi. Oznacza to, że nadzieje pokładane w tym motocyklu był ogromne:

Jak dotychczas po wstępnych badaniach, po jazdach: zarówno na szosie jak i w terenie – w ciężkim nawet terenie. Typu góry, błoto, kamienie pojazd zachowuje się znakomicie. Jak to mówią: nic nie nie popsuło, nic się nie rozpadło, nic nie pękło. Za moment przystąpimy do budowy następnych siedmiu motocykli, to będzie już seria prototypowa, która po badaniach takich już wytrzymałościowych… wtedy wystąpimy o homologację i przystąpimy do budowy sprzedażnej serii informacyjnej. Mamy nadzieję, że na następnych międzynarodowych targach motoryzacji w Poznaniu pierwsi chętni będą mogli taki pojazd nabyć.

FSO Maraton. Powód do dumy?

Z kolei z przekazów osób, które miały szanse zobaczyć ten motocykl na własne oczy, wiemy, że  Stalprototyp charakteryzował się marną jakością wykonania.owa, kołyskowa rama była jednym z największych problemów Maratona 125. Spawy nie wyglądały obiecująco a ustawienie kół wskazywało na brak współosiowości.

Zwyciężyła jednak ciekawość; z duszą na ramieniu wsiadłem i pojechałem. Pozycja za kierownicą – bez zastrzeżeń, rozmieszczenie i działanie elementów układu sterowania – w porządku! 14-konny silnik Suzuki GS 125 podjął pracę natychmiast po naciśnięciu przycisku startera. Japońska jednostka napędowa odznacza się znaczną elastycznością, dzięki czemu nie miałem kłopotów z jazdą na półsprzęgle. Przy niewielkich prędkościach prototyp FSO prowadzi się nad wyraz łatwo – jest stabilny, nie ma tendencji do zmian kierunku jazdy. Równie wzorowo, pomimo nieśladowości (wada wykonania prototypu) oraz terenowego ogumienia, motor wpisuje się w szybko przejeżdżane zakręty. Osiągi motocykla FSO są lepsze niż Suzuki GN 125 napędzanego podobnym silnikiem. Co ciekawe, również drgania silnika są znacznie mniej odczuwalne w prototypie aniżeli we wspomnianym modelu wzorcowym.

-tak wrażenia z jazdy opisywał szczęśliwiec, któremu dało się przejechać modelem FSO Maraton (pełny tekst mogliśmy znaleźć na stronie: www.polmot.skip.pl, (niestety strona już nie istnieje). Obecnie cytat opublikowany jest przez http://www.samochodymadeinpoland.fora.pl

Przeczytaj również:

JUNAK M10. POLSKI MOTOCYKL, KTÓRY STAŁ SIĘ LEGENDĄ

Motocykl testowano nawet na torze motocrossowym i zebrał tam naprawdę pochlebne opinie. Doskonale radził sobie w kopnym piachu i dawał dużą pewność prowadzenia w trakcie jazdy po drogach nieutwardzonych. Wynaleziono również parę wad. Największą było zestopniowanie pierwszych trzech biegów. Kierowcy testowi narzekali na zbyt krótkie przełożenie pierwszego biegu i zbyt długie kolejne dwa przełożenia. Cóż, historia lub się powtarzać. Pamiętacie przełożenia starej WSKi?

FSO Maraton 125

Na pochlebne słowa zasługuje wygląd prototypu. Żółto-czerwona kolorystyka pasuje jak ulał do motocykla tej klasy. W oczy rzucają się dwa olbrzymie reflektory przednie i potężna czasza. Całość przypomina nieco rozwiązania stylistyczne zastosowane w motocyklu Hondy XL 600 LM – to mogło się podobać. Następnym elementem jest zbiornik paliwa, który tak naprawdę niczym nie zaskakuje i jest bardzo klasyczny w swojej formie, chociaż każdy zwróci uwagę na logo FSO na boku. No i siedzenie, które jest żółte. Czegoś takiego nie widziałem w żadnym innym sprzęcie i bardzo mi się podoba!

Do wdrożenia do produkcji brakowało niewiele. W dalszej części publikowanego wcześniej cytatu możemy znaleźć informację, że dyrekcja FSO planowała wprowadzenie modelu Maraton 125 do produkcji rok po oficjalnym debiucie na targach poznańskich. Partnerem produkcyjnym oraz inwestorem miało być koreańskie Daewoo. Ustalono nawet cenę motocykla. Ta miała wynosić 4 tysiące złotych.

Miało być inaczej niż zawsze, był jak zwykle. Maraton nigdy nie pojawił się w produkcji seryjnej. Winni byli księgowi.

Więcej zdjęć motocykla FSO Maraton:

Dane techniczne: FSO Maraton 125

Dane techniczne

FSO Maraton 125

Silnik
Pochodzenie jednostki napędowej Suzuki GN 125
Typ Czterosuwowy SOHC
Pojemność 125 cm3
Chłodzenie Powietrze/olej
Ilość cylindrów 1
Moc maksymalna 14 KM przy 8000 obr./min
Zasilanie Gaźnik podciśnieniowy
Zapłon Elektroniczny
Układ napędowy
Skrzynia biegów 5-stopniowa
Napęd silnik-skrzynia Za pomocą kół zębatych
Sprzęgło Wielotarczowe, mokre
Napęd końcowy Łańcuch
Rama Stalowa, typu zamkniętego – podwójna kołyska
Zawieszenie przednie Klasyczny widelec
Tylne zawieszenie Wahacz wleczony wykonany z rur stalowych o przekroju prostokątnym
Koło przednie Szprychowe, 19 cali (opona 2,75)
Koło tylne Szprychowe 17 cali (opona 3,25 lub 3,50)
Elementy nadwozia  Wykonane z tworzyw sztucznych
Siedzisko dwuosobowe
Masa motocykla 90 kilogramów
Sugerowana cena 4000 zł

Obejrzyj nasz najnowszy film:

 

Przeczytaj również:

Kultowe motocykle: ranking TOP 7 motocykli, które powinien znać każdy motocyklista

Inne publikacje na ten temat:

3 opinii

  1. Witam rama z daleka wyglada na lichą. Silnik bardzo dobry. Tylko co sie stało ze nie doszło do produktów kcji? Pozdrawiam

  2. Szczęście że nie powstały te maratony,toż żak był już lepszy i miał nowocześniejsze rozwiązania wleczony wachacz tylny na centralnym teleskopie,później japońce się chwalili że to wymyślili pro link system a podobne miały i osa i SHL ale w przednim zawieszeniu,więc nic nowego,no i konkurencyjna cz i jawa były świetne jak i mu ale jako fabryczne raidowe jak i Simson…

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.

Back to top button